رئیس قوه قضائیه گفت: اصل بر این نیست که مسائل سیاسی و اعتقادی به زندان ختم شود؛ چرا که زندان در بسیاری موارد کارآمدی لازم را ندارد.
سه گوش _ حجتالاسلام والمسلمین غلامحسین محسنی اژهای عصر یکشنبه در نشست با اساتید حوزه و دانشگاه استان مرکزی در اراک،
با تاکید بر ضرورت واقعبینی در وعدهها گفت: اگر قولی میدهیم باید ببینیم واقعا چه کاری از دستمان برمیآید و نهایت تلاش خود را برای انجام آن بهکار بگیریم؛
هر جا کاری از توان یک مجموعه خارج است، باید به مجموعهای که امکان انجام آن را دارد منتقل شود.
قاضیالقضات با اشاره به موضوع مبارزه با فساد اظهار کرد: مبارزه با فساد ابعاد مختلفی از جمله اقتصادی، سیاسی، امنیتی و اعتقادی دارد و تبیین و مواجهه
با فساد سیاسی کار سادهای نیست و تجربه نشان داده که برخورد صرفا قضایی در این حوزهها یا پاسخ نمیدهد یا پاسخ محدودی دارد و حتی میتواند تبعات جانبی ایجاد کند.
وی افزود: اختلافنظرها در تعریف و نحوه مواجهه با فساد سیاسی زیاد است و مسائل سیاسی عمدتا باید با راهکارهای سیاسی و مسائل اعتقادی عمدتا
با روشهای اعتقادی دنبال شود و اتکا به دادگاه، قاضی و مجازات، بهویژه زندان، در این حوزهها راهحل اصلی نیست و حتی در مواردی نتیجه معکوس دارد.
رئیس قوه قضائیه با اشاره به صلاحیتهای قانونی برخی مراجع از جمله دادگاه ویژه روحانیت تصریح کرد: اصل بر این نیست که مسائل سیاسی و اعتقادی به زندان ختم شود؛
چرا که زندان در بسیاری موارد کارآمدی لازم را ندارد.
محسنی اژهای همچنین به ضرورت بهرهگیری از فناوریهای نوین اشاره کرد و گفت: استفاده از سامانههای الکترونیکی و هوش مصنوعی در دستور کار قرار گرفته و ظرفیت،
نیرو و تخصص در کشور وجود دارد، اما این اقدامات به دلیل نبود یکپارچگی و اتصال زنجیرهها هنوز به حد کفایت نرسیده است.
وی با تاکید بر تعامل با دانشگاهها و نخبگان، افزود: در بازنگری سند تحول قوه قضائیه از همکاری دانشگاهیان و صاحبنظران بهشدت استقبال میکنیم و آمادگی داریم
جلسات مشترک با حضور مسئولان مرتبط از جمله معاونت راهبردی، مرکز فناوری و منابع انسانی برگزار شود تا از ظرفیت علمی کشور بهتر استفاده شود.
رئیس قوه قضائیه در ادامه با اشاره به تجربه تشکیل پروندههای گسترده در سالهای گذشته گفت: در برههای حدود ۹۰ هزار پرونده تشکیل شد
که بخش قابل توجهی از آنها مربوط به جوانان، دانشآموزان و دانشجویان بود و بررسیها و مشورتها نشان داد که برخوردهای سخت و مبتنی بر زندان،
نهتنها مسئله را حل نمیکند، بلکه میتواند پیامدهای منفی آموزشی و اجتماعی به همراه داشته باشد.
محسنی اژهای تاکید کرد: باید در تصمیمگیریها به عدالت، آثار اجتماعی و آیندهنگری توجه شود و از راهکارهای اصلاحی، فرهنگی و آموزشی در کنار اقدامات قانونی بهره گرفت.
کشور درگیر جهادی همهجانبه با قدرتهای بزرگ دنیا است
رییس دستگاه قضا همچنین با اشاره به تحولات منطقهای و بینالمللی تصریح کرد: امروز خدای متعال توطئهها و درخواستهای جنایتکارانه رژیم صهیونیستی
را نقش بر آب میکند و ملت ایران همچنان در مسیر مقاومت و ایستادگی قرار دارد.
وی ادامه داد: ملت ایران همواره در حال جهاد بوده و در مقاطع مختلف، این جهاد گاهی به صورت جنگ تمامعیار نظامی بوده؛ از دفاع مقدس گرفته تا درگیریهای داخلی
و منطقهای در برخی استانها و امروز نیز درگیر نبردی پیچیده با قدرتهای بزرگ نظامی جهان هستیم.
محسنی اژهای اضافه کرد: تجهیزات، امکانات و ساختارهای کشور پیشرفتهای خوبی داشته و امروز در وضعیتی قرار داریم که دشمن با وجود همه حمایتها، ناچار به عقبنشینی میشود.
وی با اشاره به مفهوم جهاد اکبر، بیان کرد: رسول گرامی اسلام (ص) جهاد اکبر را جهاد با نفس دانستهاند و اگر در جهاد با نفس موفق نشویم،
چهبسا در مواجهه با جنگهای اقتصادی، فرهنگی و حتی نظامی نیز دچار ضعف شویم و از اینرو باید در این زمینه از خداوند متعال کمک بخواهیم و تلاش بیشتری داشته باشیم.
تعداد افراد دارای سابقه موثر در حوادث امنیتی اخیر بسیار محدود بود
وی با اشاره به بررسیهای انجامشده درباره افراد بازداشتشده در حوادث اخیر، گفت: از مجموع افرادی که در تهران و حتی در کل کشور دستگیر شدند،
تعداد کسانیکه سابقه موثر امنیتی یا محکومیت در سالهای گذشته داشتهاند، بسیار کم بوده است و در روزهای ابتدایی اغتشاشات و اقدامات تروریستی نیز این تعداد محدود بود.
رئیس قوه قضائیه افزود: اگر برای این افراد تصمیمات سخت و مطلق اتخاذ میشد، ادامه تحصیل، اشتغال، ازدواج و آینده اجتماعی آنان با مشکلات
جدی و زنجیرهای از گرفتاریها مواجه میشد، بنابراین به همین دلیل، با افراد و صاحبنظران مختلف مشورت شد و محاسن و معایب تصمیمات احتمالی بهدقت مورد بررسی قرار گرفت.
محسنی اژهای با اشاره به پیشنهاد عفو برای بخشی از این افراد اظهار کرد: برای تعدادی از مشمولان، پیشنهاد عفو به مقام معظم رهبری ارائه شد
و ایشان با در نظر گرفتن مصلحتها، این پیشنهاد را پذیرفتند.
وی تصریح کرد: بسیاری از افراد، بهدلیل نگرانی از آینده شغلی، تحصیلی و اجتماعی خود، پس از این تصمیمات از تکرار رفتارهای نادرست پرهیز میکنند و این خود یک بازدارندگی موثر است.
رئیس قوه قضائیه با تاکید بر دقت در رسیدگی به پروندهها گفت: بارها تاکید کردهام که رسیدگیها باید دقیق، بدون مماشات و بدون ارفاق نابجا انجام شود
و هر سال به مناسبت ۲۲ بهمن عفوهایی در نظر گرفته میشود و امسال نیز پس از مشورتهای متعدد، مقرر شد افرادی که واقعا شرایط عفو را دارند،
مورد توجه قرار گیرند، اما در مقطع فعلی، تمام کسانیکه پرونده با ماهیت امنیتی داشتند از فهرست عفو خارج شدند.
محسنی اژهای افزود: اگر در آینده موارد خاص و استثنایی پیش آید، بررسی آن در چارچوبهای قانونی انجام خواهد شد در عین حال، کلیات برخی
مباحث فقهی مطرحشده را میپذیریم، اما در مصادیق باید با دقت و احتیاط نظر داد.
وی با اشاره به تجربه سالها فعالیت قضایی خود خاطرنشان کرد: ممکن است در برخی پروندهها، حق با فردی باشد اما امکان اثبات آن فراهم نشود،
از همین رو، قاضی باید نهایت دقت، احتیاط و عدالت را در رسیدگیها بهکار گیرد تا حقی ضایع نشود.
رئیس قوه قضائیه با اشاره به برخی نارضایتیها و گلایههایی که از سوی مردم و مراجعان به دستگاه قضایی مطرح میشود، گفت:
ناراحتی افراد در بسیاری از پروندهها طبیعی است و چهبسا فردی واقعا خود را صاحب حق بداند، اما امکان اثبات آن در فرآیند قضایی وجود نداشته باشد.
محسنی اژهای با تاکید بر اینکه ادعای اعمال نفوذ، رشوه یا تخلف بهصورت مطلق نفی نمیشود، افزود: در عین حال، باید توجه داشت که در بسیاری از موارد،
مستندات و ادله قانونی برای اثبات حق کفایت نمیکند و همین موضوع موجب نارضایتی و گلایه میشود، حتی اگر حق با فرد باشد.
وی با اشاره به حساسیت جایگاه قضاوت و دشواریهای اثبات، اظهار کرد: همه امور آنگونه نیست که بهسادگی بتوان درباره آنها حکم صادر کرد و گاهی شواهد،
اقرار، یا علم قاضی بهطور کامل فراهم نیست و اختلاف برداشت از قانون یا مستندات، منجر به صدور احکام متفاوت میشود.
رئیس قوه قضائیه اختلاف آرا در دادگاهها را امری قابل بررسی دانست و گفت: بخشی از این اختلافات ناشی از تفاوت برداشتها از قوانین است.
محسنیاژهای با اشاره به ضرورت ایجاد وحدت رویه قضایی تصریح کرد: هرچند تلاشهای زیادی در این زمینه انجام شده، اما همچنان نیازمند همکاری بیشتر نخبگان،
اساتید دانشگاه و حوزه هستیم تا با کمک علمی و تخصصی، فرآیند رسیدگیها دقیقتر و منسجمتر شود.
رئیس قوه قضائیه با تاکید بر لزوم شنیدن همه دیدگاهها، گفت: نقدها و نظرات باید از همه ابعاد دیده شود و قوه قضائیه نیز در کنار سایر ارکان نظام، وظیفه دارد با دقت،
انصاف و اتکا به قانون، به وظایف خود عمل کند.
ایرنا